Wesoły Cmentarz w Rumunii. Jedyny taki w Europie!

Wesoły Cmentarz (rum. Cimitirul Vesel) – cmentarz zlokalizowany wokół cerkwi w rumuńskiej miejscowości Săpânţa, w okręgu Marmarosz, który wraz z kompleksem kilku innych cerkwi w 1999 roku został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Jedno jest tu pewne rodziny zmarłych to bardzo nieliczny odsetek odwiedzających nagrobki, po drugie śmiech nie uchodzi tu za niestosowne zachowanie.

Dlaczego jest taki sławny a w dodatku przyprawia czasem o śmiech?

Jest wyjątkowy w skali Europy. Znajduję się na nim około 800 kolorowych nagrobków, wykonanych z drewna, każdy z nich jest opatrzony scenką z dowcipnym wierszykiem na temat życia zmarłego lub powodu jego śmierci. Niektóre są bardzo zaskakujące!

Cmentarz zaczął przyjmować obecny wygląd w 1935 roku. Wtedy też miejscowy artysta, cieśla Ioan Stan Patraş po raz pierwszy wykonał wesołe epitafium. Zmarł w 1977 roku i sam także został pochowany na wesołym cmentarzu. Sam zaś Patras wyrył za życia na swoim epitafium: „Chyba niczego złego w życiu nie zrobiłem, malowałem, kochałem i troszeczkę piłem.”

Zapoczątkowaną tradycję kontynuuje jego następca Dumitru Pop. Podobno jest jedyną osobą wykonująca nagrobki. Od początku do końca – od wyrzeźbienia po malowanie jak sam stwierdził.

Dzięki jego uprzejmości mogłam wykonać kilka zdjęć podczas jego pracy. Opowiedział mi także, że pomalowanie takiego epitafium zajmuję średnio siedem dni. Twierdzi, że lubi swoje zajęcie. (Rozmowa prowadzona oczywiście po angielsku.) Jego pracownia znajduje się w domku przylegającym do cmentarza (właściwie to domek stoi w jego rogu).

Epitafia wraz z przedstawieniami ikonograficznymi stanowią często „portret zawodowy”. Innym razem pokazują upodobania danej osoby np. słabość do alkoholu lub jazdy na rowerze. Możemy znaleźć na przykład teksty w rodzaju: Tu leży moja teściowa, gdyby pożyła rok dłużej, leżałbym tu ja.

Na naszych cmentarzach pomniki wykonane są z reguły z trwałych materiałów takich jak marmur i granit – nad grobami Wesołego Cmentarza górują zadaszone, drewniane krzyże wykonane z dębu. „Bo ludzie Maramureszu żyli z drzewem i z drewna.”

U nas cmentarze są poważne, płyty czarne lub szare – tu wyraźnie dominuje niebieski, którego charakterystyczny odcień doczekał się już nawet nazwy – albastru din Săpânţa, czyli błękit z Săpânţy. Niebieski symbolizuje nadzieję i wolność.

Nagrobki te to cenne źródło wiadomości o życiu wsi na pograniczu rumuńsko-ukraińskiego. Wykorzystywano przy ich tworzeniu znajomość danej społeczności i lokalnego folkloru. Ozdobione są zatem geometrycznymi wzorami i ornamentami roślinnymi. Malowidła na epitafiach nazywane „sztuką naiwną„.

Sami mieszkańcy mają zupełnie inne podejście do śmierci. Z dystansem i nie do pojęcia dla polskiej kultury swoistym humorem. Traktują śmierć jako początek nowego życia. Bramę do innego, może lepszego świata.

Jeśli spodobała wam się sztuka naiwna, możecie nawet kupić miniaturowe epitafium i postawić sobie na biurku… Koszt około 20 lei. Co kto lubi ;-)

Tłumaczenie wierszyka z powyższego epitafium:

Z dzieciństwa mego,

Dmimitr Puiului mnie nazywano.

U cioci mej wesoło minęło me dzieciństwo.

Ona swych dzieci nie miała i mnie wychowała.

Mnie wychowała, mnie wyuczyła i ożeniła.

Szkołę o profilu komercyjnym ukończyłem,

Nauczyłem się jak nalewać ludziom do pucharów.

Temu co pijany był więcej nie nalewałem.

Tego co znał swój umiar chętnie częstowałem.

Najbardziej intrygującym epitafium jest dla mnie właśnie to:

Nie jestem w stanie niestety tego wierszyka przetłumaczyć. Ciekawe jaka jest historia tej dziewczyny? Czerwona bielizna, półnaga kobieta jako anioł, serce i dwóch mężczyzn. Jedyne co mi przychodzi na myśl to historia niespełnionej miłości. Może zazdrość obu mężczyzn ją zabiła? Kto wie. A Wy jak myślicie, jaka jest jej historia?

 

 

 

  • Tomek

    Tłumaczenie intrygującego epitafium :)
    The childhood I had was too short. So I was not permitted to live and by my death I created sadness for my parents.
    I had to leave my sister.Dear sister, as long as you live, take care of my grave. And please don’t forget me until your death. Because I had a very good sister, and we could not be together, and I had to go to die.

{{{"type":"anchor", "ring":"0", "page":"0"}}}
Internet ma ponad tysiące miejsc sprzedaży narkotyków, a jeśli masz szczęście wystarczy, dostaniesz miejsce jak ten do Generyczną Levitra, Cialis i Viagra. Jeśli chcesz kupić te leki - przeczytaj te artykuły... Levitra info | Pomaga erekcji | Poważne Viagra | Tadalafil informacje